فضیلت ماه شعبان
قالت ام سلمة رضی الله عنها: مَا رأیتُ النَبِیَّ صلی الله علیه و سلم یصوم شهرین متتابعین الا شعبان و رمضان.
ترجمه: ام سلمه رضی الله عنها فرمودند: من پیغمبر صلی الله علیه و سلم را ندیده ام که دو ماه متوالی روزه بگیرد مگر شعبان و رمضان را.
آن حضرت در حدیثی دیگر فرموده اند: این ماه چنان ماهی است که در میان رجب و رمضان قرار دارد، مردم از فضیلت و اهمیتش غافل اند. در این ماه بطور خصوصی اعمال بندگان به بارگاه پروردگار عرضه میشود، من آرزو دارم که به هنگام عرضه شدن اعمالم، از شمار روزه داران باشم.
شعبان هشتمین ماه سال اسلامی است. این ماه نیز دارای برکات و فضایل بیشماری است. آن حضرت صلی الله علیه و سلم فرموده اند: «شعبان شهری و رمضان شهر امتی» یعنی شعبان ماه من است و رمضان ماه امت من. در حدیثی دیگر وارد شده است: آن حضرت صلی الله علیه و سلم با دیدن هلال این ماه، دعای ذیل را میخواندند:
«اللّهُمَّ بَارِک لَنَا فِی رَجَبَ وَ شَعبَانَ وَ بَلِّغنَا رَمَضَانَ» یعنی: بار الها رجب و شعبان را برای ما مبارک گردان و ما را به سلامتی به رمضان برسان یعنی توفیق استقبال از رمضان و احترام آنرا عطا فرما.
شعبان به معنای شاخ در شاخ شدن میباشد. حضرت انس رضی الله عنه فرموده اند: علت اینکه این ماه به شعبان نامگذاری شد، این است که در این ماه نیکیهای روزه دار همچون شاخها افزایش می یابد و رشد میکند. پیغمبر اکرم صلی الله علیه و سلم در حدیثی دیگر فرموده اند: فَضلُ شَعبَانَ عَلَی سَائِرِ الشُهُورِ کَفَضلِی عَلَی سَائِرِ الاَنبِیَاءِ یعنی: برتری و افضلیت شعبان نسبت به ماههای دیگر همچون افضلیت من است نسبت به پیامبران دیگر.
و در حدیثی دیگر فرموده اند: مَن صَامَ مِن شَعَبانَ یَوماً حَرَّمَ اللهُ جَسَدَهُ عَلَی النَّارِ وَ کَانَ رَفِیقُ یُوسُفَ فِی الجِنَانِ وَ اَعطَاهُ اللهُ ثَوَابَ اَیُّوبَ وَ دَاودَ فَاِن اَتَمَّ الشَهر کُلُّهُ هون اللهُ عَلیهِ سَکَرَات المَوتِ وَ دَفَع عَنهُ ظُلمَةَ القَبرِ وَ هُو منکر و نَکِیر وَ سَتَرَ اللهُ عورَتَهُ یَوم القِیَامةِ. یعنی: هر کس یک روز از شعبان را روزه بگیرد خداوند متعال جسد او را بر آتش حرام میگرداند و وی در بهشت همراه حضرت یوسف علیه السلام خواهد بود و خداوند همچون ثواب حضرت ایوب و داود علیهما السلام را به او میدهد. اگر کل ماه شعبان را روزه بگیرد، خداوند سکرات مرگ را بر او سهل و آسان میگرداند و از او ظلمت و تاریکی قبر را دفع میکند و در روز قیامت خداوند عورت وی را می پوشاند. (خداوند نصیب همه ی ماه بگرداند. آمین)
و در حدیثی دیگر فرمودند: مَن صَلَّی اَوَّل لیلة من شعبان اثنتی عشرة رکعة یقرأ فی الرکعة الاولی، فاتحة الکتاب مرة و قل هو الله احد، خمس مرات اعطاه الله تعالی ثواب اثنی عشر الف شهید و کتب له ثواب اثنتی عشرة سنة و خرج من ذُنُوبِهِ کیومٍ وَلَدَتهُ اُمُّه و لا یکتب علیه خطیئةً الی ثمانین یوماً. یعنی هر کس شب اول ماه شعبان 12 رکعت نماز بخواند و در رکعت اول یکبار سوره ی حمد و 5 بار سوره ی توحید را بخواند، خداوند متعالی ثواب 12 هزار شهید را به او عطا خواهد نمود و در نامه ی اعمال آن شخص ثواب 12 هزار سال نوشته خواهد شد و تمام گناهان او بخشوده خواهد شد و تا 80 روز هیچ گناهی برای وی ثبت نمیشود.
نیمه شعبان
پانزدهمین شب این ماه، شب برائت (شب نجات) نامیده میشود. در این شب احوال و رویدادهای طول سال نوشته میشود. رزق، مریضی، تندرستی، تنگی، راحتی، مشقت، و حتی لحظه ی تولد و وفات شخصی که در آن سال متولد و یا وفات خواهد یافت نیز نوشته میشود.
روایت است: در این شب دفتری به ملک الموت داده میشود و دستور میرسد نامهای افرادی که قرار است در طول آن سال بمیرند را از آن دفتر نقل نماید، فردی مشغول به کشاورزی است، شخصی در مراسم ازدواج خویش است، اما خبر ندارد که نامش در فهرست مردگان درج شده است.
به هر حال بعد از شب قدر، پانزدهم شعبان از اهمیت بیشتری برخوردار است. در حدیثی آمده است: خداوند متعال بطور خصوصی در چهار شب دروازه های خیر و رحمت خویش را میگشاید و این حالت تا اذان صبح ادامه دارد. این شبها عبارتند از:
1ـ شب عید قربان 2ـ شی عید فطر 3ـ شب پانزدهم شعبان 4ـ شب عرفه
حضرت ابوبکر صدیق رضی الله عنه میفرمایند: که پیامبر اسلام محمد مصطفی صلی الله علیه و سلم فرمودند: خداوند متعال در شب پانزدهم شعبان به آسمان دنیا نزول میفرماید و هر آن فرد گناهکاری را که برای گناهان خویش طلب آمرزش کند مورد آمرزش قرار میدهد، اما مشرکین و همچنین افرادی که در دل کینه، عداوت و دشمنی با همدیگر دارند را نمی بخشد.
حضرت علی رضی الله عنه میفرماید: که پیامبر اسلام صلی الله علیه و سلم ارشاد فرمودند: وقتی شب پانزدهم شعبان فرا رسید در آن شب خداوند را عبادت کنید و پانزدهین روز را روزه بدارید، در این شب خداوند متعال از هنگام غروب با رحمتهای خویش به آسمان دنیا نزول نموده و ارشاد میفرماید: آیا کسی هست که طلب آمرزش کند، وی را بیامرزم؟ آیا کسی هست طلب رزق کند، وی را رزق و روزی دهم؟ آیا مریضی هست که شفا دهم؟ و ندای خداوند متعالی تا طلوع صبح صادق ادامه دارد.
ام المؤمنین حضرت عایشه صدیق رضی الله عنها میفرمایند که پیامبر اسلام صلی الله علیه و سلم فرموده است: حضرت جبرئیل علیه السلام به نزدم تشریف آورد و گفت: امشب نیمه شعبان است، خداوند متعال در این شب گناهکاران زیادی به اندازه ی تعداد موهای گوسفندان قبیله «بنی کلب» را از جهنم نجات میدهد. اما در این شب برای برخی انسانهای بدبخت، لطف و احسان خداوندی شامل نمیشود.
چه افرادی در شب برائت بخشیده نمی شوند؟ 1ـ مشرک 2ـ ساحر 3ـ کاهن 4ـ جلاد 5ـ کسی که با ظلم محصول بدست آورد 6ـ قمار باز 7ـ آوازخوان 8ـ شراب خوار 9ـ نافرمان از پدر و مادر 10ـ زن و مرد زناکار 11ـ کینه توزان با مردم 12ـ قاطع صله ی رحم
فهرست انسانهای بدبختی را ذکر نمودیم که در چنین شب با برکتی مورد مغفرت و آمرزش خداوند قرار نمیگیرند و هر انسان عاقل و فهمیده ای باید فکر کرده و تدبر نماید تا جزو افراد ذکر شده نباشد.
بهتر است در این شب (شب پانزدهم شعبان، شب برائت) بین نماز مغرب و عشاء 3 مرتبه سوره ی مبارکه یس خوانده شود. در مرحله ی اول به نیت طول عمر، در مرحله ی دوم به نیت دفع بلایا و در مرحله سوم به نیت بی نیازی از سایرین. بعد از خواندن هر سوره ی یس دعای ذیل خوانده شود:
دعای نصف شعبان
بسم الله الرحمن الرحیم
یَا اللهُ یَا اللهُ یَا اللهُ یَا حَیُّ یَا قَیُّومُ یَا عَفُوُّ یَا غفورُ یا توَّابُ یَا هَادیُ یا فَتَّاحُ یا رَزَّاقُ یا وَاسِعُ یَا مُعطِیُ یا مُعِینُ یا باسطُ یا مُبدئُ یا وهَّابُ یا متین یا حافظ یا ولیُّ یا کافی یا حسیبُ یا ارحمَ الرّاحمین یَا ذا المَنِّ و یا ذا الفَضلِ و یا ذا الجلال و الاکرام و یا ذا الطَّولِ و الانعامِ یا من لا اله الاّ انتَ یا ظهیر اللاجین و یا جار المستجیرین و یا من تَمحُو ما تَشاءُ و تُثبِتُ ما تشاء لِمَن تَشَاءُ و یا من عِندَکَ اُمُّ الکِتَابِ بِحَقِّ اَسمائِکَ الحُسنَی وَ آیاتِکَ العُظمی و بحق اسمک العظیم الاعظم و بالتجلّی فی لیلة النصفِ من شعبان المُکَرَّم صلِّ علی سیدنا و مولانا و حَبِیبِنَا و شفیعنا و ملاذنا محمدٍ رسولِکَ و نبیبِّکَ الاکرم صلاةً کاملةً دائمةً تکتبنا بها عندک فی هذی اللیلة المبارکة التی یُفرَقُ فیها کلّ حکیمٍ و یُبرَمُ مغفوراً مسعوداً مُعَمَّراً بالخیر مرزوقاً للاذکار و الطاعات و الخیرات و الحسنات و مستغنیاً بفضلِکَ فی الدارین عمَّن سواک و صلِّ علی سیدنا محمد صلاةً تکتبنا بها فی هذی الیلة من السُعَداءِ و الصالحینَ و الرزقنا بها فی الدارین ایماناً کاملاً و کمال الیقین بحق سیدنا محمد سید المرسلین و امام المتقین و محبوب رب العالمین و تکشف بها عنَّا البَلِیّات و الآفات و العاهات الواردة بارادتک فی هذه السنة اِنَّکَ مُجیب الدعوات و ما ذلک علی الله بعزیزٍ و صلی الله علی سیدنا محمد و علی آله و صحبه و سلم یا ذا المنِّ و لا یُمَنُّ علیه یا ذالجلال و الاکرام یا ذالطَولِ و الاِنعام لا اله الا اَنتَ انت ظهیرُ اللاجین و جار المستجیرین و امانُ الخائِفِین اللهمَّ ان کُنتَ کَتَبتَنِی عِندَکَ فِی اُمُّ الکِتَابِ شَقِیَّاً اَو مَحروماً او مطرُوداً اَو مُقَتَّراً عَلَیَّ فِی الرِّزقِ فامحُ اللهمًّ بفضلک شقاوتی و حرمانی و طردی و اقتار رزقی اثبتنی عندک فی ام الکتاب سعیدا مرزوقا مُوَفَّقَاً للخیرات فانَّک قلتَ و قَولُکَ الحَقُّ فِی کتابک المنزل علی لسان نَبِیِّکَ المرسل یمحو الله ما یشاء یُثبِتُ و عنده ام الکتاب الهی بالتَّجَلّی الاعظم فی لیلة النصف من شعبان المکرَّم الذی یفرق فیها کل امر حکیم و یبرم ان تکشف عَنَّا من البلاء ما نَعلَمُ و ما لا نعلمُ و اَنتَ به اعلم اِنَّکَ الاَعَزُّ الاکرم و صلّی الله علی سیدنا محمد و علی آله و صحبه و سلم اجمعین الی یوم الدین.
اگر فرد مسلمان می خواهد که به سعادت و خوشبختی همیشگی آخرت دست یابد لازم است که شب و روز خود را با طاعت و ذکر خدا و تسبیح بگذراند. تسبیح و ذکری که بر زبان جاری شود و دل نیز آن را تصدیق کند. همچون گفته ی شاعر نباشد:
بر زبان تسبیح و در دل گاو و خر * اینچنین تسبیح کی دارد اثر
گفتیم که در شب برائت رزق آدم ها نوشته می شود بر ما لازم است آنچه که خداوند برای ما تقسیم میکند بر آن راضی باشیم و شکر آن را بجا آوریم. به گفته ی مولانا:
باش راضی قسمت قسام را * صبر کن بر هر چه میدارد خدا
صبر کن تسلیم شو اندر رضا * میرساند روزی تو آن خدا.
منابع و مآخذ: حکمت ها و اندرزهای آسمانی در پرتو سخنان خدا ـ التاج الجامع للاصول فی احادیث الرسول ـ نزهة المجالس و منتخب النفائس ـ فضایل دوازده ماه قمری ـ ارشاد الترکمان الی مذهب النعمان
ر جمهوری اسلامی و رهبر معظم انقلاب پایبند و وفادار هستند.
با سلام خدمت تمامي دوستان عزيزم ، به عرض مي رسانم اين وبلاگ جهت ارائه خدمات مطلوب تر به ورزش دوستان منطقه و كشور مي باشد .